پژواک / محمد رضا شفیعی کدکنی
به پایان رسیدیم، امّا نکردیم آغاز
فرو ریخت پرها، نکردیم پرواز
ببخشای، ای روشن عشق برما، ببخشای!
ببخشای اگر صبح را
ما به مهمانی کوچه دعوت نکردیم
ببخشای اگر روی پیراهن ما
نشان عبور سحر نیست؛
ببخشای ما را
اگر از حضور فلق
روی فرق صنوبر خبر نیست.
نسیمی گیاه سحرگاه را، در کمندی فکنده است
و تا دشت بیداریاش میکشاند.
و ما کمتر از آن نسیمیم،
در آن سوی دیوار بیمیم.
ببخشای ای روشن عشق بر ما، ببخشای!
به پایان رسیدیم، اما، نکردیم آغاز.
فرو ریخت پرها، نکردیم پرواز.
و همین است که میدانم / محمد حقوقی
ابر اگر موج
آسمان گر دریاست
…
تو کجایی که بگویی
که تماشا کن
دیدم آن شب را، آن شب را
چشمههایی که نجوشید، نجوشید از این سوی کویر
ناگه از چشم تو جاری شد، جاری شد باز…
باز گفتی که تماشا کن
-گفتم: که جدا خواهم شد
اینک، اینک
تو کجایی که بگویم، که تماشا کن
ماه را…!
کانجا در چاه بلند افتادهست
من از این قایق آرام روان،
میترسم، میترسم
که اگر موجی -یا موج نگاهی-
ناگاه
بست قایق -یا قایقران- را،
چشمان
من در آن دشت وسیعی که نمیدانم
آبی یا سبز است
رها خواهم شد
…
آنک آن موج سپیدی که در آن دامن آبی رویید
وینک این موج سپیدی که در این…
… میدانی!؟
که اگر روزی، نزدیکی
وحدت را
-دیواری را-
خواهی دید
لحظهٔ زادن دیوار دگر را،
که زمانش زادهست
…
و تو گفتی که:
در این دشت رهاییست
و من گفتم باز:
ناگهان رویش بیمار حصاری را
خواهی دید
-«شاخهها پژمردهست
-دست بر گوش تو-
گفتم:
که اگر ناقوسی باشد
جز این نیست
که صداهای هزاران موج تند زمان را،
در خود بردهست
مثل رازی که وجود تو، در آن میآسود
مثل آن حلقه، که از دست من افتاد و نگاه تو:
-دوان در پی آن افسرد
و همین است که میدانی و میدانم
که نمی دانی:
گیسوان تو -که آرام است-
مثل اینست، که نیست
من اگر گیسوی سرسبز تو را روزی باور کردم
باد بودهست که این باور را…
…افسوس
و همینست که باز
باز… پرسیدی رنگش را…
گفتم:
-«پرتو زرد غروب پاییز
و تو گفتی که نه
باز
و هزاران مانند
و هزاران شعر
باز گفتی که نه
باز…
ناگهان شعلهٔ کبریت در آن باغ گرفت
-شعله، در باغ چراغ قرمز-
و همینست
کزین کوه سیاه نزدیک
تا به آن تپهٔ خاکسترآن دورادور
و از این دریا
که سپیدست در این نزدیک
و در آن دور، که سبز و آبیست
و از این خرمن انبوه
-که گیسوی تو را گویند-
که از آن دور و از این نزدیک
ماهتابیست…
………
و همینست که گر پنجره را باز کنی
ور از آن مرغ، که در خط شفق میگذرد
و از این مرغ، که در لانهاش آرامست
و از آن موج، که وحشی
و از این موج، که رام
ظلمت غربت هر فاصله را…
خواهی دید
و از این هلهلهٔ زنگ
-که در کوچهٔ ما میگذرد-
ظلمت غفلت هر قافله را…
می دانم، می دانم
که فراموش فراموشی…
که فراموش فراموشی…
که فراموشی
تو بیمضایقه خوبی
تو جمع شاپرهها را -به شبنم سحری-
-پیالههای تو از لاله-
میهمان کردی.
تو بامهای گلی را -به جادویی هر صبح-
طلای خام زدی، رنگ زعفران کردی.
تو لفظها را، این لفظهای خاکی را
-که سکهاند، ولی از رواج افتاده-
همه نثار گدایان و عاشقان کردی!
غروب بدرقه، دنیا ز هرچه خالی بود
و ماه -سائل پیری، عصازنان، گفتی
که از زیارت اهل قبور برمیگشت.
غروب بدرقه، غم بود در برابر من،
و شعلههای شقایق که در سراسر دشت.
تو گریه کردی، آرام، روی شانهٔ من
و ماه، خستهٔ از راه دور برگشته
به سر کشید لحاف هزارپارهٔ ابر
تو گریه کردی و نفرین به آسمان کردی.
تو بیمضایقه خوبی!
که عمر بر سر این کهنهداستان کردی.
درآن حصار گیاهی
(اگرچه پر گل یاس)
چه لحظههای تباهی که بر من و تو گذشت.
به رشد ساکت هر ساقه گوش میدادیم
که در حصاری از اجساد بیسر افتادیم
به چشمهای جسدها نگاه میکردیم.
(در آن حصار، که دیوارش از جسدها بود)
کز آن جهنم در ویل دیگر افتادیم
و این یکی، همه خشتش کتابهای قطور.
تو بیمضایقه خوبی
تو قلب غمزدهات را ز من نهان کردی.
و آن حصار گیاهی -بلند و بالنده-
به یک اشارهٔ پاییز مضمحل گردید.
و نیز یکیک اجساد، با دمیدن صور
در آن سیاهی از گرد ما پراگندند.
حصار کاغذی اما
-که قلعهٔ جادوست.
که پرمنازعهٔ بیامان ارواح است –
هنوز با من و اوست.
تو بیمضایقه خوبی، که بامنی، ای دوست!